Co to jest pióro-wpust?

Pióro-wpust – pod tym tajemniczo brzmiącym terminem kryje się rodzaj specjalnego połączenia stolarskiego, które dawniej cieszyło się dużą popularnością, jednak nawet dziś jest dość powszechnie stosowane do łączenia różnych elementów, np. płyt drewnopochodnych. W niniejszym wpisie dokładnie przyjrzymy się temu rozwiązaniu, wytłumaczymy, jak działa oraz jakie są zalety jego wykorzystywania.

Czym jest pióro-wpust w płytach drewnopochodnych?

Pióro-wpust to metoda łączenia ze sobą krawędzi podobnych przedmiotów – najczęściej wykonanych z drewna, jednak ten typ łączenia z powodzeniem sprawdza się również w przypadku korka, tworzyw sztucznych czy też płyt drewnopochodnych, np. płyt OSB lub wiórowych. Niezależnie od surowca, konieczne jest odpowiednie przygotowanie danych elementów – jeden z nich powinien zostać wyposażony w specjalny rowek, zwany wpustem, z kolei drugi w tzw. występ, nazywany potocznie piórem. Po obróbce elementów wystarczy wsunąć wystającą część jednego z nich w zagłębienie drugiego, a otrzymamy bardzo mocne połączenie, które nie będzie wymagało zastosowania gwoździ czy wkrętów – wystarczy sam klej.

 

płyta OSB


Według podań, technika pióro-wpustu powstała w okolicach XVI wieku, pozwalając na trwałe i niemal niewidoczne łączenie drewnianych elementów, najczęściej podczas produkcji wysokojakościowych mebli. Kilka wieków temu do odpowiedniej obróbki drewna wykorzystywano specjalne strugi ręczne – dziś w tym celu stosuje się głównie frezarki wrzecionowe.

Istnieje również inna, bliźniaczo podobna metoda łączenia elementów, zwana pióro we wpuście (z ang. tongue-in-groove). Jedyna różnica polega na tym, że tutaj pióro jest dodatkową częścią, którą wkłada się między dwoma krawędziami posiadającymi rowkowanie. Ten sposób można spotkać np. przy układaniu podłóg ze sklejki – w tym przypadku pióra są wykonane z tworzyw sztucznych.

Gdzie wykorzystuje się pióro-wpust?

Na przełomie wieków pióro-wpust cieszył się bardzo dużą popularnością wśród rzemieślników, którzy tworzyli podłogi oraz stolarkę meblową – jeszcze w ubiegłym stuleciu dość powszechnie wykorzystywano tę metodę do produkcji tylnych ścianek szaf. Szerszy dostęp do specjalistycznych maszyn oraz nowoczesnych rozwiązań sprawił jednak, że w tych branżach miejsce pióro-wpustu zajęły inne, mniej czasochłonne sposoby łączenia drewnianych elementów.

Przed upowszechnieniem się łatwych do obróbki płyt drewnopochodnych oraz gotowych systemów, deski na pióro i wpust były również używane do wykonywania szalunków betonowych. Chociaż ten rodzaj łączenia został w dużej mierze wyparty przez inne rozwiązania, to wcale nie oznacza, że zaprzestano jego stosowania. Obecnie jest bowiem dość powszechnie wykorzystywany m.in. w panelach podłogowych, sufitowych czy też boazerii.

Jakie są zalety zastosowania łączenia typu pióro-wpust?

Jednym z głównych powodów wykorzystywania pióro-wpustu w płytach drewnopochodnych jest znaczne ułatwienie procesu ich montażu, co przydaje się niezależnie od rodzaju przeprowadzanych prac budowlanych. Specjalny frez w dużym stopniu poprawia również izolację termiczną płyt – wyprofilowane łączenie usuwa bowiem mostki termiczne, które powstają w przypadku klasycznych paneli. Lepsza ochrona przed ucieczką energii cieplnej sprawia, że płyty wyposażone w łączenie typu pióro-wpust są szczególnie polecane do wykonywania poszyć dachowych, stropów, podłóg, a także ścian.

Dodatkowymi zaletami tego rozwiązania jest lepsza wiatro- i wodoszczelność. Badania pokazały również, że łączenie płyt za pomocą pióro-wpustu zwiększa sztywność konstrukcji i poprawia ich odporność na zginanie oraz odkształcanie. Niestety, ta nietypowa technika ma jedną sporą wadę – demontaż płyt (np. na potrzeby remontu lub bieżących napraw) może być naprawdę problematyczny po zastygnięciu kleju.

 

W celu zapewnienia maksymalnej wygody użytkowników przy korzystaniu z witryny ta strona stosuje pliki cookies.
Kliknij "Zgadzam się", aby ta informacja nie wyświetlała się więcej.